Fjórðungsmót hestamanna á Austurlandi verður haldið á Iðavöllum á Héraði dagana 28. júní – 1. júlí 2007. Að mótinu standa Hestamannafélagið Freyfaxi og Hrossaræktarsamband Austurlands — HRAUST. Framkvæmdanefnd mótsins er skipuð stjórnarmönnum beggja félaganna. Formaður framkvæmdanefndar er Bergur Hallgrímsson.

Stjórn Freyfaxa:
Formaður: Bergur Már Hallgrímsson s. 847-5588 Netfang: bmh@vst.is
Varaformaður: Hallfreður Elísson s. 893-5413 Netfang: hallfredur@frumherji.is
Gjaldkeri: Gunnþórunn Ingólfsdóttir s. 847-0116/471-1810 Netfang: gi@fljotsdalur.is
Ritari: Guðrún Agnarsdóttir
Meðstjórnandi: Einar Kristján Eysteinsson s. 863-3681 Netfang: eke81@torg.is
Varamenn: Sonja Krebbs og Jóhannes Ottóson

Stjórn HRAUST:
Formaður: Guðröður Ágústsson s. 471-2133/863-8810 Netfang: gurridana@simnet.is
Hallgrímur Kjartansson, gjaldkeri
Gunnar Jónsson
Hans Jónsson
Ragnar Magnússon

Starfsmenn:
Framkvæmdastjóri: Jens Einarsson s. 862-7898 Netfang: jenseinars@simnet.is
Ritstjóri mótsskrár: Einar Ben Þorsteinsson s. 896-5513 Netfang: gleraugun@simnet.is
Skemmtanastjórn: Prómó/Tómas Tómasson s. 511-2220 Netfang: promo@promo.is
Auglýsingar: Markfell/Birna Sigurðardóttir s. 511-4430 Netfang: birna.mark@itn.is
Yfirdómari: Sigurður Ævarsson s. 898-3031


ÁGRIP AF SÖGU FJÓRÐUNGSMÓTA Á AUSTURLANDI

Fjórðungsmót hestamanna á Austurlandi hafa verið haldin frá því árið 1957. Fyrstu fjögur mótin voru haldin á Héraði. Fyrsta mótið 1957 var haldið í fallegu rjóðri í Egilsstaðaskógi, í landi Sveins Jónssonar á Egilsstöðum, og dæmdir voru góðhestar og kynbótahross án afkvæma. Lýsingar frá Voðmúlastöðum var þar sýndur og Ljónslöpp frá Ketilsstöðum stóð efst í góðhestakeppninni og varð þriðja í flokki hryssna. Engin þátttaka var þá úr Hornafirði.

Næsta mót var haldið 1963, einnig á Egilsstöðum, í túninu hjá Pétri Jónssyni á Egilsstöðum. Sveinn og Pétur voru bræður. Nú voru Hornfirðingar komir með í slaginn. Þar var Ljónslöpp frá Ketilsstöðum sýnd með afkvæmum og Hrafn frá Árnanesi varð efstur í flokki unghesta. Blesi frá Bólstað stóð efstur stóðhesta í eldri flokki.

Árið 1968 var mótið flutt á Iðavelli í Vallahreppi, þar sem það er haldið nú. Þar voru sýndir stóðhestarnir Glói frá Ketilsstöðum, með afkvæmum, Faxi frá Árnanesi og Þokki frá Miðfelli. Einnig kom þar fram gæðingshryssan Svala frá Brunnum, þá 7 vetra, setin í dómi af Ingimar Bjarnasyni á Jaðri. Austur-Skaftfellingar voru vel ríðandi og Svipur frá Jaðri, Ingimars Bjarnasonar, og Högni frá Brunnum, Gísla Jóhannssonar á Brunnum, voru bestir gæðinga.

Fjórðungsmót var haldið í annað sinn á Iðavöllum 1973. Þar komu fram gæðingarnir Náttfari frá Fornustekkum, sem varð efstur í B flokki, og Skúmur frá Stórulág, sem varð efstur í A flokki. Einnig komu þar fram stóðhestarnir Forni frá Fornustekkum, með afkvæmum, Kolbakur frá Egilsstöðum og Skór frá Flatey. Nokkrar bráðefnilegar dætur Sörla frá Sauðárkróki voru sýndar á mótinu, m.a. Elísa frá Stóra-Sandfelli, sem vakti mikla athygli á LM á Skógarhólum 1979. Knapi á Elísu var Ragnar Hinriksson. Nótt frá Beinárgerði, Sörladóttir, stóð efst unghryssna og fékk fyrstu verðlaun.

Fimmta fjórðungsmót hestamanna á Austurlandi var svo haldið á Fornustekkum í Hornafirði. Þar voru Náttfari og Skúmur aftur bestir gæðinga og það setti svip á mótið að 17 hryssur voru sýndar með afkvæmum. Efst þeirra var Mön frá Flatey, móðir Skós frá Flatey. Þetta mót er þekkt sem hið mikla rigningarmót, en úrfellinu þessa mótsdaga hefur verið líkt við náttúruhamfarir. Sagt var að sumir hefðu flotið á vindsængum út úr tjöldum sínum og þurfti lögregla og björgunarsveit að aðstoða fólk við að komast í húsaskjól.

Árið 1980 var aftur fjórðungsmót á Iðavöllum. Þar kom fram stóðhesturinn Máni frá Ketilsstöðum, Jóns Bergssonar á Ketilsstöðum, föngulegur og gangfallegur foli. Vaka frá Lambleiksstöðum varð efst eldri hryssna en dætur Neista frá Skollagróf, Fjöður frá Ketilsstöðum og Sera frá Eyjólfsstöðum, voru efstar í yngri flokkunum. Máni frá Egilsstöðum, setinn af Hrafni Vilbergssyni, velti Náttafara úr sessi í B flokknum og Sprettur Ingimars Sveinssonar hafði betur gegn Skúmi í A flokknum.

Árið 1984 héldu Hornfirðingar fjórðungsmót á Fornustekkum í annað sinn. Góð kynbótahross komu fram á þessu móti og settu þau svip á hrossaræktina á landsvísu næstu árin. Máni frá Ketilsstöðum fékk fyrstu verðlaun fyrir afkvæmi aðeins 9 vetra og öll afkvæmin voru frá Ketilsstöðum. Flosi frá Brunnum sló í gegn í flokki eldri stóðhesta og Hrefna frá Höfn skoraði hátt í flokki eldri hryssna. Öll voru þau afkvæmi Ófeigs frá Hvanneyri. Sprettur Ingmars Sveinssonar sigraði A flokkinn öðru sinni en efstur klárhesta varð Ófeigur frá Skorrastað í Norðfirði. Kynbótahross frá Ketilsstöðum voru áberandi og má þar nefna hryssurnar Hugmynd og Brynju frá Ketilsstöðum, sem voru á toppnum í yngri flokkunum.

Freyfaxamenn á Héraði sáu enn og aftur um fjórðungsmót á Iðavöllum 1989. Þar var í fyrsta sinn keppt í tölti og þar sigraði með miklum yfirburðum Muni frá Ketilsstöðum, setinn af Trausta Þór Guðmundssyni. Hann var einnig sýndur í kynbótadómi sem afkvæmi Báru frá Ketilsstöðum, og hlaut hann háan hæfileikadóm. Muni varð síðar efstur í A flokki gæðinga á Landsmóti á Vindheimamelum árið á eftir, setinn af sama knapa. Flosi frá Brunnum var sýndur með afkvæmum á mótinu og fékk 2. verðlaun. Ketilsstaðahross voru áberandi sem fyrr og nú sigraði í A flokki Örvar frá Ketilsstöðum, setinn af Bergi Jónssyni. Bergur sat einnig unghryssuna Vakningu frá Ketilsstöðum, sem vakti mikla athygli. Í B flokki var það hins vegar Gauti frá Akureyri sem varð hlutskarpastur, knapi Ragnar Hinriksson.

Hornfirðingar blésu enn til leiks á Fornustekkum 1995. Á þessu móti var brotið blað en þar voru veitt peningaverðlaun í tölti upp á 100 þúsund krónur, en slíkt hafði aldrei verið gert í íþrótta- eða gæðingakeppni fyrr. Á þessu móti komu fram fjórir góðir stóðhestar sem vakið höfðu mikla athygli á landsvísu: Seimur frá Víðivöllum fremri, Kjarkur frá Egilsstöðum, Þokki frá Bjarnanesi og Hjörvar frá Ketilsstöðum. Seimur varð efstur í A flokki, Kjarkur í B flokki, Þokki í flokki eldri stóðhesta og Hjörvar fékk einkunnina 10 fyrir skeið í flokki eldri stóðhesta. Á þessu móti komu fram fyrstu afkvæmi Orra frá Þúfu og gáfu tóninn um framhaldið. Einnig frábærar klárhryssur eins og Kórína frá Tjarnarlandi og Gæfa frá Úlfsstöðum. Framtíð frá Ketilsstöðum varð efst í yngsta flokki hryssna. Þar vakti og athygli mikill og góður hestakostur frá Hans Kjerúlf á Reyðarfirði. Átta ræktunarbú voru sýnd. Fjórðungsmótið á Fornustekkum 1995 var um það vil helmingi stærra en fyrri fjórðungsmót á Austurlandi í áhorfendum talið og hestakosturinn gaf tilefni til að ætla að mikil gróska væri framundan í hrossarækt og hestamennsku í fjórðungnum.

Fjórðungsmótið á Iðavöllum 1999 varð þó ekki það framhald sem vænta mátti og var frekar smátt í sniðum. Greinilegt var að tíðarandinn, sem m.a. einkenndist af fólksflótta frá landsbyggðinni til höfuðborgarinnar, setti svip á fleira en daglegt líf og atvinnumál. En nokkrir jaxlar létu ekkert slíkt á sig fá. Hans Kjerúlf á Reyðarfirði var maður mótsins. Hann var efstur í B flokki og tölti á gæðingi úr eigin ræktun Laufa frá Kollaleiru. Hann var með efsta stóðhest í öllum flokkum, þar með talinn Frakk frá Mýnesi, son Gusts frá Hóli, sem fékk 9,0 fyrir tölt 4 vetra. Ræktunarhópur frá Hans var kjörinn besti hópurinn af nokkrum sem sýndir voru. Bergur Jónsson var drjúgur sem fyrr, sýndi m.a. efstu hryssu í 4 vetra flokki, Snilld frá Ketilsstöðum, undan Hugmynd og Gusti frá Hóli, og Brynju frá Ketilsstöðum, sammæðra áðurnefndri Vakningu. Nýr ræktandi, Örn Bergsson á Hofi í Öræfum kvaddi sér hljóðs á mótinu með efstu 6 vetra hryssuna, Þrumu frá Hofi. Í A flokki varð efst Skör frá Eyrarbakka, í eigu Ómars Antonssonar. Ung stúlka, Hafdís Arnardóttir, vakti athygli fyrir góðan árangur í unglingakeppni á Heldi frá Kollaleiru.

Í fersku minni er svo síðasta fjórðungsmót á Austurlandi, sem haldið var á Fornustekkum 2003. Mótið var fremur smátt í sniðum miðað við stórmót hestamanna á landsvísu en tókst þó vel í flesta staði. Höfgi frá Ketilssstöðum varð efstur í B flokki, setinn af Bergi Jónssyni. Glymur frá Kirkjubæ, sonur Seims frá Víðivöllum fremri, stóð efstur í A flokki, setinn af Sigurði Sigurðarsyni. Örvar-Oddur frá Ketilsstöðum stóð efstur í elsta flokki stóðhesta. Verulega kvað að Ragnheiði Samúelsdóttur sem knapa á mótinu en hún sýndi nokkrar mjög góðar hryssur, t.d. Gyðju frá Glúmsstöðum, Björk frá Beiðavaði, Perlu frá Glúmsstöðum og Andvöru frá Breiðumörk. Stjarna þessa móts var þó án efa 5 vetra hryssan Sædís frá Stóra-Sandfelli, dóttir Huga frá Hafsteinsstöðum. Hún fékk 9,5 fyrir fegurð í reið og fjórar níur að auki, fyrir tölt, brokk, stökk og vilja. Knapi var Hans Kjerúlf.

Næsta mót í þessari sögu er FM07, sem haldið verður á Iðavöllum 28. júní til 1. júlí í sumar, 2007. Að þessu sinni eru forsendur mótsins breyttar frá því sem áður var, því hestamannafélögunum í Eyjafirði og Þingeyjarsýslum var gefinn kostur á að taka þátt í mótinu, svo og öllum ræktendum á þeim svæðum. Hér er um spennandi nýbreytni að ræða og gaman að sjá hvernig til tekst. Af undirtektum hestamanna að dæma stefnir í skemmtilegt og spennandi mót og þegar hafa verið nefndir til þátttöku þekktir gæðingar sem skarað hafa fram úr á landsvísu. Sjáumst hress á FM07 á Iðavöllum 2007.
Góða skemmtun!